دوم: دیدگاه جهان اسلام و شماری از عالمان و سیاستمداران برجستهٔ اسلامی در بارهٔ داعش
الف: ایران
۱. حسن روحانی، رئیسجمهور وقت ایران، در نشست عمومی سازمان ملل متحد گفت:
«داعش نتیجهٔ سیاستهای نادرست امریکا و محصول خودِ امریکاست.»
تاریخ: ۲۰۱۴/۹/۲۴
۲. محمدجواد ظریف، وزیر امور خارجهٔ وقت ایران، در گفتوگو با بیبیسی اظهار داشت:
«داعش محصول بیثباتی در منطقه است که بهدست امریکا و متحدان آن بهوجود آمده است.»
تاریخ: ۲۰۱۵/۱۰/۶
وی این دیدگاه را در سخنرانیها و موضعگیریهای متعدد دیگری نیز تکرار کرده است.
۳. آیتالله علی خامنهای گفت:
«امریکا و اسرائیل، داعش را برای ایجاد تفرقه میان مسلمانان بهوجود آوردهاند.»
تاریخ: ۲۰۱۴/سپتمبر/۲۱
۴. محمود احمدینژاد، رئیسجمهور پیشین ایران، اظهار داشت:
«امریکا و متحدانش مسئول ایجاد داعش هستند.»
تاریخ: سپتامبر ۲۰۱۴
ب: سوریه
۱. بشار الجعفری، نمایندهٔ سوریه در سازمان ملل متحد، اظهار داشت که داعش زاییدهٔ دستگاههای استخباراتی امریکا، متحدان آن و برخی طرفهای دیگر است.
تاریخ: ۲۴ سپتامبر ۲۰۱۴
۲. بشار اسد، رئیسجمهور پیشین سوریه، گفت:
«داعش محصول سیاستهای امریکاست.»
تاریخ: ۱۹ نوامبر ۲۰۱۵
ج: عراق
۱. نوری المالکی، نخستوزیر پیشین عراق، در تاریخ ۱۵ جون ۲۰۱۴ در رسانههای عمومی اظهار داشت که سقوط شهر موصل بخشی از یک توطئهٔ بینالمللی بوده است.
۲. آیتالله علی سیستانی، مرجع عالی دینی عراق، گفته است:
«بیثباتی در عراق و پدید آمدن داعش، بهوسیلهٔ امریکا و کشورهای غربی رقم خورد.»
۳. شیخ عبدالمهدی کربلایی، خطیب شناختهشدهٔ نجف، اظهار داشت:
«حمایت امریکا، زمینهٔ گسترش داعش در عراق را فراهم ساخت.»
تاریخ: ۲۵ جون ۲۰۱۴
د: افغانستان
امارت اسلامی افغانستان در یکی از اعلامیههای خود، داعش را توطئهای استخباراتی از سوی امریکا دانسته و اعلام کرده است که این گروه با هدف ایجاد تفرقه و نفاق در میان مسلمانان بهوجود آورده شده است.
هـ: دیدگاه شماری از عالمان جهان اسلام، جنبشهای جهادی و شخصیتهای سیاسی مشهور در بارهٔ داعش
۱. شیخ یوسف قرضاوی، عالم برجستهٔ جهان اسلام، گفت:
«آنچه آتش داعش را شعلهور نگه میدارد، دین نیست بلکه حمایت غرب از این گروه است.»
تاریخ: ۲۰۱۵/۳/۱۵
منبع: گزارش رسمی شبکهٔ الجزیره.
۲. شیخ صالح الفوزان، از عالمان مشهور عربستان سعودی، اظهار داشت:
«آنچه به رشد داعش کمک میکند، شرایط سیاسیای است که در نتیجهٔ مداخلات خارجی بهوجود آمده است.»
تاریخ: ۲۰۱۴/۱۲/۸
منبع: خبرگزاری رسمی عربستان سعودی.
۳. راشد الغنوشی، اندیشمند و عالم تونسی، گفت:
«سیاستهای امریکا در خاورمیانه، راه را برای ظهور داعش هموار کرد.»
۴. شیخ عبدالله بوطالب، عالم مراکشی، اظهار داشت:
«داعش محصول آشفتگیهای سیاسی است که امریکا برای تأمین منافع خود بر آنها دامن زد.»
۵. فتحالله گولن، عالم ترک، میگوید:
«داعش نتیجهٔ سیاستهای نادرست امریکاست.»
۶. در اعلامیهٔ جبهة النصرة آمده است:
«داعش محصول دستگاههای استخباراتی امریکاست.»
۷. در اعلامیهٔ جنبش الشباب سومالیا آمده است:
«گسترش داعش با مداخلهٔ استراتيژیک امریکا ارتباط مستقیم دارد.»
۸. در اعلامیهٔ جماعت اسلامی کشمیر آمده است:
«داعش نتیجهٔ اشتباهات استراتیژیک امریکا است.»
۹. در اعلامیهٔ تحریک طالبان پاکستان آمده است:
«داعش ابزاری سیاسی در دست امریکاست تا منطقه را بیثبات سازد.»
۱۰. در اعلامیهٔ حرکت الانصار اسلام عراق آمده است:
«گروه داعش از سوی قدرتهای غربی ایجاد شده است.»
۱۱. در اعلامیهٔ جنبش حماس فلسطین آمده است:
«داعش گروهی افراطی و منحرف است که هیچگونه سازگاری با اصول اسلام ندارد و از سوی اسرائیل و امریکا ایجاد شده است.»