در تحولات اخیر از ۲۸ فبروری ۲۰۲۶ به اینسو حملات مستقیم امریکا و اسرائیل بر ایران در خاورمیانه، کشتهشدن رهبر عالی ایران آیتالله علی خامنهای و سایر مقامات بلندپایه، متأثر شدن تنگه هرمز، درگیری با حزبالله در لبنان و آسیب رسیدن به تأسیسات انرژی کشورهای خلیج؛ برای مسلمانان یک عبرت و درس بزرگ است، همزمان در افغانستان و مناطق قبایلی پاکستان سیلابهای اخیر (از ماه مارچ به اینسو) دهها مسلمان را به شهادت رسانده، هزاران خانواده را بیجا کرده و صدها خانه را ویران ساخته است. این دو رویداد—جنگ نظامی و آفات طبیعی—در کنار هم پیام روشنی دارند.
درس اول:
تفرقه و اختلاف میان مسلمانان سبب ضعف میشود.
قرآن کریم میفرماید: «وَأَطِيعُوا اللَّهَ وَرَسُولَهُ وَلَا تَنَازَعُوا فَتَفْشَلُوا وَتَذْهَبَ رِيحُكُمْ» (انفال: ۴۶)
ترجمه: از الله تعالی و رسول الله صلی الله علیه وسلم اطاعت کنید و با یکدیگر نزاع نکنید، که ناتوان میشوید و قدرتتان از میان میرود.
امروز در خاورمیانه شبکه «محور مقاومت» دچار شکست شده است؛ اختلافات شیعه و سنی، رقابتهای عرب و غیرعرب و تلاش هر کشور برای تأمین منافع خود این تفرقه را تشدید کرده و به اسرائیل و امریکا فرصت داده است تا پیاپی بر مسلمانان حمله کنند، درس این است که مسلمانان باید بهسوی وحدت بازگردند، نه اینکه به جنگهای نیابتی و قدرتهای خارجی تکیه کنند.
درس دوم:
تحولات اخیر در خاورمیانه نشان میدهد که ایران و محاذ مقاومت (حزبالله، حوثیها و دیگران) در برابر امریکا و اسرائیل با جنگ نامتوازن (اسیمټریک) موفق بودهاند، امریکا با وجود تمام حملات و تهدیدها نتوانسته است ایران را شکست دهد، ایران با تهدید بستن تنگه هرمز و استفاده از متحدان منطقهای هزینههای سنگینی بر اقتصاد امریکا تحمیل کرده و استراتژی آن را ناکام ساخته است.
درس مهم برای مسلمانان این است که قدرت وحدت و مقاومت جمعی را بیشتر تقویت کنند، حتی مقاومتی که ضعیف به نظر میرسد میتواند دشمن قوی را شکست دهد؛ زیرا در برابر اشغالگران (امریکا و اسرائیل) صبر، دفاع و تاکتیکهای جنگ نامتوازن مؤثر واقع میشود و سیاست «فشار حداکثر» امریکا بار دیگر در منطقه ناکام شده است.
درس سوم:
راهحل پایدار تنها در توبه، اصلاح و دیپلوماسی مثبت است، حملات نظامی شاید پیروزیهای کوتاهمدت به همراه داشته باشد، اما مشکلات تازهای ایجاد میکند. هزینههای انسانی (کشتهها، بیجاشدنها و بحران اقتصادی) بسیار سنگین است، درس برای مسلمانان این است که باید با ظلم مبارزه کنند اما بهگونه عادلانه و مطابق اصول اسلامی، مسئله فلسطین، ثبات منطقه و حقوق مسلمانان تنها از راه وحدت، علم، توان اقتصادی و دعا قابل حل است، نیکان باید امر بالمعروف و نهی عن المنکر کنند تا جامعه دچار عذاب عمومی نشود.
نتیجه نهایی و پیام این است که
این تحولات سریع به ما یادآوری میکند که مسلمانان بزرگترین و باعزتترین امت جهاناند، اما این عزت تنها زمانی بهدست میآید که مطابق قرآن و سنت زندگی کنند:
«إِنَّ اللَّهَ لَا يُغَيِّرُ مَا بِقَوْمٍ حَتَّىٰ يُغَيِّرُوا مَا بِأَنفُسِهِمْ» (رعد: ۱۱)
الله تعالی حال هیچ قومی را تغییر نمیدهد مگر آنکه خودشان حال خود را تغییر دهند.
پس وظیفه ما این است که توبه کنیم، اعمال صالح انجام دهیم، بهسوی وحدت بازگردیم و بدون غرضی به مسلمانان آسیبدیده کمک کنیم، برای سیلابزدگان افغانستان و مناطق قبایلی و برای آسیبدیدگان جنگ در خاورمیانه از الله تعالی صبر، شفا و یاری بخواهیم، پس ای مسلمانان! این زمان غفلت نیست، بلکه زمان بیداری و اصلاح است، الله پاک به همه ما توفیق دهد تا از این درسها بهره بگیریم و عزت اسلام را دوباره احیا کنیم، آمین یا رب العالمین.