در سلسلهٔ صفات ناپسند یهودیان در این بخش به بیان یکی دیگر از ویژگیهای مهم و خطرناک شان میپردازیم:
۱۱- سکوت در برابر اعمال فاسد و ترک امر به معروف و نهی از منکر:
از جمله کردارهای ناپسندی که بهویژه در میان یهودیان، خصوصاً در میان علمای آنها رواج داشت، این بود که در برابر منکرات و اعمال فاسد خاموشی اختیار میکردند و فریضهٔ بزرگ امر به معروف و نهی از منکر را ترک مینمودند.
برای روشنشدن این صفت به آیات قرآن کریم و احادیث نبوی نظر میافکنیم. الله جلجلاله در قرآن کریم میفرماید: ﴿لُعِنَ الَّذِينَ كَفَرُوا مِنْ بَنِي إِسْرَائِيلَ … كَانُوا لَا يَتَنَاهَوْنَ عَنْ مُنْكَرٍ فَعَلُوهُ﴾ (المائدة: ۷۸-۷۹)
ترجمه: بر کسانی از بنیاسرائیل که کافر شدند، لعنت فرستاده شد آنها یکدیگر را از کارهای زشتی که انجام میدادند، باز نمیداشتند.
علامه قرطبی رحمهالله در تفسیر این آیت میفرماید: قوله تعالى: كانوا لا يتناهون أي: لا ينهى بعضهم بعضا، لبئس ما كانوا يفعلون، ذمٌّ لتركهم النهي.
مقصود از «كانوا لا يتناهون» این است که آنها یکدیگر را از منکرات منع نمیکردند و جملهٔ «لبئس ما كانوا يفعلون» بیانگر آنست که کار شان بسیار ناپسند بود؛ پس نکوهش شدند به سبب ترک فریضهٔ نهی از منکر.
امام ابو داود رحمهالله در کتاب خویش حدیثی در این زمینه روایت کرده است: عن عبد الله بن مسعود رضي الله عنه قال: قال رسول الله صلی الله علیه وسلم: إن أول ما دخل النقص على بني إسرائيل كان الرجل أول ما يلقى الرجل فيقول يا هذا اتق الله ودع ما تصنع فإنه لا يحل لك، ثم يلقاه من الغد فلا يمنعه ذلك أن يكون أكيله وشريبه وقعيده، فلما فعلوا ذلك ضرب الله قلوب بعضهم ببعض.
از عبد الله بن مسعود رضیاللهعنه روایت است که رسول الله صلیاللهعلیهوسلم فرمودند: آغاز فساد و سستی در میان بنیاسرائیل چنین بود که مردی، وقتی با دیگری روبهرو میشد، به او میگفت: ای فلانی! از الله بترس و این کار را ترک کن زیرا برای تو روا نیست؛ اما روز بعد دوباره با او دیدار میکرد و این امر مانع نمیشد که با او همنشین گردد، همغذا شود و رابطهٔ دوستی را با او حفظ کند. هنگامی که چنین کردند، الله تعالی دلهای برخی از آنها را بر برخی دیگر زد (یعنی میانشان اختلاف و پراکندگی پدید آورد).
این ویژگی یهود تنها به اقوام گذشته محدود نمیشود بلکه در زمان حاضر نیز این خصلت در میان آنها دیده میشود. از همینرو در میان خود اتحاد واقعی ندارند. هرچند برخی چنین میپندارند که ایشان متحد اند اما این پندار درست نیست. الله تعالی میفرماید: ﴿تَحْسَبُهُمْ جَمِيعًا وَقُلُوبُهُمْ شَتَّى﴾
یعنی: آنها را یکپارچه میپنداری در حالی که دلهایشان پراکنده است.
در مقابل، الله تعالی صفت مؤمنان را چنین بیان میکند که آنها به فریضهٔ امر به معروف و نهی از منکر پایبند اند: ﴿وَالْمُؤْمِنُونَ وَالْمُؤْمِنَاتُ … يَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَيَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ﴾ (التوبة: ۷۱)
ترجمه: مردان و زنان مؤمن یاور یکدیگر اند؛ به نیکی فرمان میدهند و از بدی بازمیدارند.
